Mướp đắng (khổ qua) đúng là món rau thuốc quý, nhưng chuyện ăn sống thì còn phải cân nhắc nhiều. Để Lâm tui phân tích rõ ràng cho bà con nắm.

Lợi ích khi ăn mướp đắng sống:

• Giữ nguyên hoạt chất: Khi ăn sống, các hoạt chất như charantin, polypeptid-P, vitamin C… không bị mất đi do nấu chín, nên tác dụng hạ đường huyết, giảm cholesterol sẽ mạnh hơn.
• Thanh nhiệt, giải độc: Đông y ghi nhận vị đắng – tính hàn giúp thanh nhiệt, mát gan, lợi tiểu, giải khát, hỗ trợ người nóng trong, hay nổi mụn nhọt.
• Hỗ trợ tiêu mỡ: Một số nghiên cứu cho thấy dịch ép mướp đắng sống giúp cải thiện chuyển hóa lipid, hỗ trợ giảm mỡ máu, gan nhiễm mỡ.

Nhưng ăn sống thường xuyên có hại:

• Tính hàn cao: Ăn nhiều dễ lạnh bụng, đầy hơi, đau quặn, tiêu chảy.
• Nguy cơ nhiễm ký sinh trùng: Rau quả sống nếu rửa không sạch dễ mang vi khuẩn, trứng giun sán, gây rối loạn tiêu hóa.
• Hạt mướp đắng xanh chứa vicine: Ăn nhiều có thể gây đau đầu, buồn nôn, thậm chí ngộ độc nhẹ.
• Phụ nữ mang thai, trẻ em, người đang uống thuốc hạ đường huyết tuyệt đối không nên ăn sống.

Ai ăn được – ai không nên:

• Nên ăn ít: Người trưởng thành khỏe mạnh, mỡ máu cao, gan nhiễm mỡ, tiểu đường (nhưng phải kiểm soát liều lượng và theo dõi đường huyết).
• Không nên ăn: Người tỳ vị hư hàn (hay lạnh bụng, đi phân lỏng), phụ nữ mang thai, cho con bú, trẻ nhỏ, người huyết áp thấp hoặc đang điều trị tiểu đường bằng thuốc Tây.

Cách dùng an toàn:

• Không ăn sống nguyên trái, chỉ nên ăn ít (khoảng 1–2 lát nhỏ) kèm trong gỏi, salad.
• Nếu muốn dùng làm thuốc, nên ép nước mướp đắng pha loãng, uống 2–3 lần/tuần, tránh lạm dụng.
• Tốt nhất vẫn nên chế biến chín (luộc, nấu canh, xào) để vừa giữ được tác dụng, vừa an toàn cho đường ruột.

Lâm tui nói thiệt: Ăn mướp đắng sống có cái lợi nhưng rủi ro cũng không ít. Nếu muốn tận dụng dược tính của nó thì nên dùng vừa phải, ưu tiên chế biến chín. Đừng nghe đồn “càng đắng càng tốt” mà rước bệnh vô người.

Bà con có muốn Lâm tui chỉ luôn cách ép nước mướp đắng đúng chuẩn để vừa có tác dụng mát gan – giảm mỡ máu, vừa tránh tác hại khi uống sai cách hông?